De romantiek van een eigen slachtkip

Een kist met een broedmachine, kippengaas en een mes. En drie eieren. Dat zijn de belangrijkste ingrediënten van de Doe-het-zelfkip van experimenteel productiehuis JJBL, waarmee gewone burgers hun eigen kip kunnen uitbroeden, opkweken én slachten. Dat maakt mensen bewust van wat ze eten, leggen Vera Bachrach en Sascha Landshoff uit.

Koks Joris Jansen en Sascha Landshoff en ontwerper Vera Bachrach hebben met hun experimentele productiehuis JJBL al meerdere spraakmakende projecten ondernomen. Die bewegen zich op het snijvlak van duurzaamheid, kunst, ondernemen en consumeren. Motto: ‘We gaan uit van de kracht van het idee, de invloed van de massa en de maakbaarheid van de wereld.’

Romantiek
‘De doe-het-zelfkip kwam voort uit een vraag van de provincie Noord-Brabant, die ontwerpers vroeg te kijken naar hoe de relatie tussen boer en consument verbeterd kan worden. En hoe duurzame landbouw gestimuleerd kan worden. Wij werden gevraagd voor het thema slacht vanwege de Tostifabriek, ons project in 2013 waarbij we in Amsterdam een koe en twee varkens hielden om ingrediënten voor een tosti te produceren. In Brabant waren ze jaloers op de romantiek en de positieve energie die het houden van dieren daar kreeg, terwijl veehouderij in die provincie een slecht imago heeft.’

‘De deelnemers aan dit project moeten hun kip echt slachten. Over slacht wordt alleen gesproken bij misstanden, maar we vergeten dat we elke avond een stukje vlees eten. We zochten een manier om de consument het fokken en slachten van een dier in eigen hand te laten hebben. Dan kom je uit bij de kip, dat kan niet anders.’

‘Er zijn tien kisten beschikbaar, want ze zijn best duur. Maar dit project bereikt toch veel mensen, omdat de deelnemers erover praten met buren, op school of op Facebook. Dat doen ze omdat mensen het heel raar vinden: een kip fokken om te slachten. Heel veel mensen dachten dat het een 1 aprilgrap was. Maar per dag worden er een paar miljoen kippen in Nederland geslacht.’

Blikvoer
‘De vraag van consumenten naar goedkoop voedsel dwingt boeren tot grootschalig en efficiënt werken, maar zíj worden erop aangekeken. Met dit project ervaren consumenten dat zij onderdeel van het probleem zijn. Het is niet ons doel om straks iedereen een eigen kip te laten houden, maar het leidt er misschien wel toe dat mensen minder vlees gaan eten, of dat mensen meer geld voor hun kip willen betalen. Of dat boeren in gesprek komen met consumenten. Ook beïnvloedt dit project het publieke debat. We creëren kansen voor veranderingen. Maar we vinden het nu al geslaagd, omdat het een mooi idee is.’

‘Met de Tostifabriek kregen we veel aandacht en die gaat nog steeds door. Toch vroegen we onszelf af wat we nu echt hadden toegevoegd. Daar is Coco Conserven uit voortgekomen, onze conservenfabriek. Eten uit blik kan namelijk echt bijdragen aan een duurzamere omgang met voedsel: blik is makkelijk te recyclen en hoeft niet gekoeld te worden. Maar er was in Nederland niet veel lekkere voeding in blikken te krijgen, dus hebben we die zelf gemaakt. Het is overigens niet ons doel om een grote producent van conserven te worden; Coco Conserven mag zelfs door iemand worden overgenomen.’

‘We willen ons daarnaast ook op andere zaken gaan richten, zoals krimp en robotisering. Zo willen we een artistiek pleidooi houden voor vrijwillige krimp van de wereldbevolking naar ongeveer 1 miljard mensen. Dan is er voor die mensen meer land, meer schone lucht. We stellen de vraag waarom we met steeds meer mensen willen zijn. Daar is geen logische verklaring voor, vinden wij.’