De grote verbouwING

Foto: ING Group

Minder energieverbruik, gezondere werkplekken, een nieuwe positie in de markt. Schetsen van het nieuwe hoofdkantoor van ING geven inzicht in de innovatieve ambities van het financiële concern. In 2019 moet kantoor in Amsterdam Zuidoost gereed zijn.

De komende jaren wordt er weer flink geheid in Nederland. Na jaren van relatieve stilstand in de bouw – en berichten over miljoenen vierkante meters leegstaande kantoorruimte – is de zakelijke markt weer in ontwikkeling. Vooral aan de randen van de hoofdstad is de vraag groot: op dit moment staat nog maar 8% van alle bedrijfskolossen leeg, meldt de gemeente in de notitie Economie van Morgen. Als niet snel begonnen wordt met bouwen, kan schaarste ontstaan, menen makelaars en ontwikkelaars – en daarmee neemt de aantrekkingskracht van Amsterdam als mogelijke vestigingslocatie voor bedrijven snel af.

Over de aanleg van het nieuwe internationale hoofdkantoor van ING is in ieder geval al een akkoord. Begin 2017 kreeg de bank groen licht voor een innovatief complex aan de Frankemaheerd in Amsterdam-Zuidoost, even voorbij het bestaande hoofdkwartier. Vorig jaar zomer gingen de eerste palen de grond in.

Het gebouw ziet er anders uit dan we gewend zijn; uit bouwtekeningen van architectenfirma Benthem Crouwel die gedeeld zijn met de pers, wordt duidelijk dat het ING-pand 24.000 m2 groot wordt en slechts vijf verdiepingen hoog; dat betekent een behoorlijk grondoppervlak. In overleg met de bouwtekenaars en ontwikkelaars OVG Real Estate en G&S Vastgoed koos het concern voor een zogenoemd ‘campusmodel’ – een opzet met een groot aantal flexibele werkplekken en kantoorruimtes voor werknemers, welkome gasten en ….andere kleine bedrijven.

Bank no more
In 2016 verklapte CEO Ralph Hamers namelijk dat zijn onderneming verandert van traditionele bank-verzekeraar in een hightechbedrijf. Nieuw ontwikkelingen, zo meende hij, zijn niet alleen te verwachten bij de Research & Developmentafdeling van ING, maar vinden vooral plaats bij start-ups. De bank heeft een miljoenenkas voor samenwerking met en overnames van kleine financiëletechnologiebedrijven, de zogenoemde fintechs. Het nieuwe hoofdkantoor biedt ook aan die bedrijven ruimte.

Die strategische opzet, en daarmee ook het concept voor het nieuwe gebouw, zijn overigens niet nieuw. Zoekgigant Google ontwikkelde afgelopen jaren tientallen campussen over de hele wereld. Ook het nieuwe hoofdkantoor van Apple in Cupertino wordt een cirkelvormig complex dat meer wegheeft van een universiteitsgebouw dan een hoofdkantoor van een techbedrijf.

Het bankiersbastion moet verder nog een voorbeeld zijn op het gebied van duurzaamheid. Voor de aanleg wordt gebruik gemaakt circulair beton: een bouwstof die steeds opnieuw kan worden verwerkt zonder kwaliteitsverlies. Op het brede dak van het gebouw worden zonnepanelen aangelegd; met technologische snufjes in het pand zelf wil ING energiegebruik verminderen en ‘gezondere werkplekken’ creëren. De bank hoopt zo het prestigieuze duurzaamheidslabel Breeam Outstanding in de wacht te slepen.

Weg schoen, leeg kasteel
ING is afgelopen jaren flink aan het verhuizen geweest. Eerder deed het bedrijf al afstand van het opvallende gebouw Infinity, beter bekend als ‘De Schoen’, bij de entree van kantorenpark Zuidas. Ook ‘Het Zandkasteel’ van Alberts en Van Huut Architecten nabij station Bijlmer Arena, een geprezen ontwerp uit begin jaren tachtig, werd afgestoten – in 2015 maakten de nieuwe eigenaars bekend dat de in organische stijl ontwikkelde kolos getransformeerd wordt in een appartementencomplex. De eerste huurders moeten zich daar overigens nog wel voor melden.

Het internationale hoofdkantoor blijft voorlopig nog wél in handen van het bedrijf. Als onderdeel van de bouwplannen krijgt het 52.000 m2 grote pand de komende jaren een enorme facelift. Dat mag ook wel; sinds de oplevering scoorde het steevast het allerlaagst binnen de vastgoedportefeuille van de bank.