Een broertje dood: De vijf ergste gifstoffen

Alan Edgar Poe opteerde meestal voor rattengif, Agatha Christie gaf de voorkeur aan cyanide. Het vergiftigen van medemensen is zo oud als de mensheid en ook tegenwoordig nog een serieus alternatief. Denk maar aan de spectaculaire aanslag met het uiterst giftige VX op Kim Jong-nam, het halfbroertje van de Noord-Koreaanse leider. Dit zijn de vijf giftigste stoffen op aarde:

  1. Botulinetoxine

Clostridium botulinumtoxine (BTX) voert de lijst aan. Het gif wordt geproduceerd door de bacterie Clostridium botulinum en is kleurloos, geurloos en smaakloos, dus uitstekend geschikt voor chemische oorlogsvoering – en om die reden ook verboden door de  Chemical Weapons Convention. Wie ermee in aanraking komt sterft binnen enkele seconden een bijzonder pijnlijke dood – het gif ontregelt je zenuwstelsel waardoor al je zenuwen als het ware tegelijk op tilt slaan. Het is dodelijk in extreem kleine hoeveelheden: een flinke eetlepel (!) van dit goedje is theoretisch voldoende om miljoenen mensen te vermoorden. In zeer lage concentratie een probaat middel tegen rimpels: Botox.

  1. VX

Voor zover we weten ’s werelds sterkste zenuwgas en sinds 1993 internationaal verboden. Werd begin jaren vijftig overigens maar liefst drie keer ‘per ongeluk’ uitgevonden, door Ranaji Ghosh van ICI, Gerhard Schrader van Bayer en door Lars-Erik Tammelin van het Swedish Institute of Defense Research. Aanvankelijk vrolijk verkocht en gebruikt als pesticide onder de naam Amiton – het is namelijk niet alleen dodelijk voor mensen, ook voor enige andere levensvorm – maar al snel uit de verkoop gehaald, omdat het gewoon te gevaarlijk was voor mensen. Broertje van het eveneens beruchte Sarin, bekend geworden door de terroristische aanslag door de Aum Shinrikyosekte in de metro van Tokio in 1995

  1. Batrachotoxine

Op de derde plaats opnieuw een neurotoxine ofwel zenuwgif uit de natuur zelf. Wordt aangemaakt door de Phyllobates terribilis, een kikker uit de familie van de pijlgifkikkers (Dendrobatidae). Het kikkertje is zelf zo klein dat hij op de top van je vinger kan zitten, maar bevat genoeg batrachotoxine om een kleine 25 mensen te doden. Batrachotoxine zorgt voor een algehele en totale verlamming van al je spieren, inclusief de hartspier. Een hoeveelheid van 0,0002 gram van dit spul is al voldoende om een gezonde man van honderd kilo onder de groene zoden te helpen.

  1. Tetrodotoxine 

De naam tetrodotoxine (TTX) is afgeleid van de visorde die dit vergif bij zich draagt, de Tetraodontiformes. Onder meer de bekende Japanse kogelvis en de blauwgeringde octopus bevatten concentraties van dit uiterst sterke gif dat na inname de doorstroom van zenuwsignalen blokkeert. Ook TTX is zuinig in gebruik: een dosis van 24 milligram is al voldoende om een mens te doden.

  1. Strychnine

Strychnine wordt gewonnen uit de Indiase braaknootboom (Strychnos nux vomica) en is net als botulinetoxine een zenuwgif. Strychnine valt de zenuwbanen in onze ruggengraat aan waardoor het hele lichaam in spasmen en krampen samentrekt tot de dood erop volgt. Hoewel minder sterk dan botulinetoxine en batrachotoxine is een dosis van een tiende gram of minder doorgaans voldoende to do the trick.